Hại Thái Tuế: lục hại là sáu cặp địa chi nào, từ đâu ra và tuổi nào phạm hại vào năm nào
Trả lời ngắn: Hại là quan hệ "ngăn trở, làm hỏng việc của nhau" giữa sáu cặp địa chi: Tý với Mùi, Sửu với Ngọ, Dần với Tỵ, Mão với Thìn, Thân với Hợi, Dậu với Tuất. Năm phạm hại Thái Tuế là năm có con giáp nằm trong cặp hại với tuổi mình. Các sách thường gắn hại với tiểu nhân, hiểu lầm, việc bị cản trở, nên lời nhắc chủ yếu là giữ quan hệ rõ ràng.
Lục hại là gì
"Hại" nghĩa là làm tổn hại, cản trở. Trong quan hệ địa chi, lục hại là sáu cặp chi được cho là phá hỏng sự hòa hợp của nhau. Mức hại thường được xếp nhẹ hơn xung, nhưng được dặn kỹ ở khía cạnh quan hệ người với người.
Cũng như các phép xem khác, đây là quan niệm truyền thống, không có cơ chế đo lường. Đọc như lời nhắc ứng xử là cách dùng hợp lý.
Sáu cặp lục hại
| Cặp hại | Cách nhớ |
|---|---|
| Tý – Mùi | Mùi xung Sửu, mà Sửu là lục hợp của Tý |
| Sửu – Ngọ | Ngọ xung Tý, mà Tý là lục hợp của Sửu |
| Dần – Tỵ | Tỵ xung Hợi, mà Hợi là lục hợp của Dần |
| Mão – Thìn | Thìn xung Tuất, mà Tuất là lục hợp của Mão |
| Thân – Hợi | Hợi xung Tỵ, mà Tỵ là lục hợp của Thân |
| Dậu – Tuất | Tuất xung Thìn, mà Thìn là lục hợp của Dậu |
Lục hại hình thành từ lục hợp và lục xung
Cách giải phổ biến nhất: hại là chi xung với "người bạn hợp" của mình. Lấy Tý làm ví dụ: Tý lục hợp với Sửu, mà Sửu bị Mùi xung. Vậy Mùi là kẻ phá mối hợp của Tý, nên Tý và Mùi là cặp hại.
Cách nghĩ này cho thấy vì sao hại gắn với "tiểu nhân", người chen vào phá quan hệ tốt. Cũng nhờ cách nghĩ này mà có thể tự suy ra sáu cặp hại nếu đã nhớ lục hợp và lục xung.
Bảng tuổi phạm hại theo năm
| Năm | Tuổi phạm hại |
|---|---|
| Tý | Mùi |
| Sửu | Ngọ |
| Dần | Tỵ |
| Mão | Thìn |
| Thìn | Mão |
| Tỵ | Dần |
| Ngọ | Sửu |
| Mùi | Tý |
| Thân | Hợi |
| Dậu | Tuất |
| Tuất | Dậu |
| Hợi | Thân |
Bảng đối xứng: năm A thì tuổi B phạm hại, năm B thì tuổi A phạm hại. Khớp với cột "Hại" của bảng Thái Tuế giaisaohan.com và hoagiaisaohan.com dùng chung.
Hại chồng với hình ở cặp Dần, Tỵ
Dần và Tỵ vừa là cặp hại vừa nằm trong bộ tam hình Dần Tỵ Thân. Theo bảng, năm Dần tuổi Tỵ phạm cả hình lẫn hại; năm Tỵ tuổi Dần phạm hại, còn hình năm Tỵ thuộc về tuổi Thân.
Đây là cặp duy nhất trong sáu cặp hại có chồng với hình. Các sách hay nhắc cặp Dần Tỵ kỹ hơn vì lẽ đó.
Hại được giải trong đời sống
Lời giải thường gặp: năm phạm hại dễ bị hiểu lầm, bị nói xấu sau lưng, việc đang suôn sẻ bị người khác chen vào làm chậm. Một số sách gắn thêm chuyện sức khỏe nhẹ, mệt mỏi.
Cách dùng hợp lý là giữ các thỏa thuận bằng văn bản, nói rõ ràng với đồng nghiệp, đối tác, hạn chế bàn tán sau lưng.
Ví dụ người tuổi Ngọ năm Sửu
Năm Sửu, người tuổi Ngọ phạm hại. Năm Sửu không thuộc Tam Tai của tuổi Ngọ (Thân, Dậu, Tuất). Lời nhắc: năm này giữ quan hệ công việc rõ ràng, chia việc có ghi chép, tránh để hiểu lầm tích tụ.
Nếu có kế hoạch hợp tác làm ăn với người mới, nên làm hợp đồng đầy đủ, điều này đúng với mọi năm, không riêng năm hại.
Ví dụ người tuổi Thân năm Hợi
Năm Hợi, người tuổi Thân phạm hại. Năm Hợi cũng không thuộc Tam Tai của tuổi Thân (Dần, Mão, Thìn). Lời nhắc tương tự: giữ quan hệ rõ ràng, cẩn thận với lời hứa giúp đỡ chưa chắc chắn.
Người tuổi Thân và tuổi Hợi làm việc chung cũng không vì cặp hại mà phải tránh nhau; chỉ cần phân công rõ.
Hại trong xem hợp tuổi
Như lục xung, lục hại cũng được dùng khi xem hai người. Hai tuổi thuộc cặp hại được dặn nên rõ ràng trong tiền bạc, công việc chung. Đây là lời khuyên tốt cho bất kỳ cặp đối tác nào.
Không nên dùng cặp hại làm lý do từ chối một người phù hợp về năng lực, nhân cách.
Mức hại so với xung và hình
Phần lớn sách xếp trực và xung nặng hơn, hình và hại ở mức giữa, phá nhẹ hơn. Một số sách xếp khác. Không có thứ tự thống nhất.
Vì vậy, đừng lấy thứ tự nặng nhẹ của một nguồn làm chuẩn tuyệt đối khi lên kế hoạch.
Lỗi hay gặp khi tra hại
- Nhầm cặp hại với cặp lục hợp vì cùng là "cặp sáu".
- Nhầm Mão Thìn với Mão Tuất (Mão Tuất là lục hợp).
- Nghĩ hại chỉ áp cho người cùng nhà.
- Đọc bảng theo năm thành bảng theo tuổi mà không đảo chiều; may là bảng hại đối xứng nên đảo chiều vẫn đúng.
Tên gọi khác của lục hại
Trong một số sách, lục hại còn được gọi là lục xuyên, với nghĩa đâm xuyên, xuyên tạc. Tên gọi này nhấn mạnh khía cạnh lời nói, tin đồn làm hỏng quan hệ. Dù gọi là hại hay xuyên, sáu cặp vẫn như nhau.
Hại theo ngày trong lịch
Một số lịch vạn niên ghi cả ngày hại tuổi. Ví dụ ngày Mùi hại tuổi Tý. Người kỹ tính khi gặp đối tác mới, ký hợp đồng quan trọng có thể tránh ngày hại tuổi mình; đây là lựa chọn cá nhân.
Ví dụ người tuổi Mão năm Thìn
Năm Thìn, người tuổi Mão phạm hại. Năm Thìn không thuộc Tam Tai của tuổi Mão, vì tuổi Mão gặp Tam Tai vào Tỵ, Ngọ, Mùi. Lời nhắc: rõ ràng trong công việc nhóm, ghi chép thỏa thuận, tránh để người thứ ba đứng giữa truyền lời.
Hại không phải là thù
Một hiểu lầm hay gặp là coi hai tuổi thuộc cặp hại như "khắc khẩu" suốt đời. Cách giải gốc chỉ nói về sự cản trở trong một mối quan hệ cụ thể, không phải hai người không thể sống, làm việc chung. Nhiều cặp vợ chồng, đối tác thuộc cặp hại vẫn rất hòa hợp.
Bảng tóm tắt hại theo tuổi
Đảo bảng theo tuổi để tiện tra: tuổi Tý hại năm Mùi, Sửu hại năm Ngọ, Dần hại năm Tỵ, Mão hại năm Thìn, Thìn hại năm Mão, Tỵ hại năm Dần, Ngọ hại năm Sửu, Mùi hại năm Tý, Thân hại năm Hợi, Dậu hại năm Tuất, Tuất hại năm Dậu, Hợi hại năm Thân. Vì bảng đối xứng nên tra theo tuổi hay theo năm đều ra cùng cặp.
Hại và chuyện tiền bạc chung
Một số sách dặn năm phạm hại nên cẩn thận chuyện góp vốn, cho vay. Lời dặn này hợp với nguyên tắc tài chính thông thường: chỉ góp vốn khi có giấy tờ rõ ràng, chỉ cho vay số tiền mình chấp nhận được nếu mất. Áp dụng năm nào cũng có lợi.
Năm hại không trùng Tam Tai ở đa số tuổi
Đối chiếu hai bảng, chỉ có hai tuổi có năm hại rơi vào Tam Tai: tuổi Thìn hại năm Mão, mà năm Mão là Tam Tai thứ hai của tuổi Thìn; tuổi Tuất hại năm Dậu, mà năm Dậu là Tam Tai thứ hai của tuổi Tuất. Mười tuổi còn lại có năm hại nằm ngoài ba năm Tam Tai. Ai muốn chắc thì đặt dòng Tam Tai và dòng Thái Tuế của mình cạnh nhau để so.
Ghi năm hại vào sổ
Mỗi tuổi chỉ có một năm phạm hại trong mười hai năm. Ghi năm đó bên cạnh năm tuổi, năm xung để có bức tranh đầy đủ.
Ai thích món nhỏ mang ý hòa khí cho bàn làm việc có thể xem thạch anh tím ở Thế Giới Phong Thủy, chọn khối nhỏ, đặt chỗ ít va chạm.