Sửa nhà, cơi nới, mua nhà xây sẵn, mua chung cư: khi nào cần xem Kim Lâu, Hoang Ốc, khi nào không

Trả lời ngắn: Kim Lâu và Hoang Ốc sinh ra để xem khi dựng nhà mới. Phá đi xây lại hay cải tạo lớn đụng tới kết cấu thì nhiều gia đình xét như làm nhà mới. Sửa chữa nhỏ, sơn lại, thay nội thất thì đa phần không xét. Mua nhà xây sẵn, mua căn hộ, thuê nhà thường chỉ chọn ngày về ở, không xét tuổi Hoang Ốc.

Gốc của hai phép xem tuổi

Hai phép này hình thành khi người ta tự dựng nhà trên đất của mình: chọn năm, chọn ngày, động thổ, cất nóc. Ngày nay cách có nhà đa dạng hơn nhiều: mua căn hộ, mua nhà dự án, thuê dài hạn. Áp nguyên phép xưa vào hoàn cảnh mới cần hiểu tinh thần của nó, là cẩn trọng khi khởi một công trình lớn của gia đình.

Phá đi xây lại

Phá nhà cũ xây nhà mới trên cùng mảnh đất được xem như làm nhà mới. Nhiều gia đình xét đủ Kim Lâu, Hoang Ốc, có nơi xét thêm Tam Tai, chọn ngày phá dỡ và ngày động thổ. Nếu tuổi chủ nhà không đẹp, mượn tuổi là cách phổ biến. Phần tháo dỡ cũng là lúc dễ tai nạn nhất, cần đội thợ có kinh nghiệm và rào chắn chắc chắn.

Cải tạo lớn đụng tới kết cấu

Nâng tầng, đổ thêm sàn, đập tường chịu lực, làm lại móng là những việc thay đổi kết cấu ngôi nhà. Nhiều nơi coi đây như làm nhà và xét tuổi. Về kỹ thuật, đây cũng là loại việc cần kỹ sư tính toán và thường cần giấy phép; hãy hỏi cơ quan có thẩm quyền ở địa phương trước khi làm.

Cơi nới, xây thêm phòng

Xây thêm một phòng, một gác lửng, một mái che sân sau thường được coi là việc vừa. Có gia đình xét tuổi, có gia đình chỉ chọn ngày khởi công. Một cách làm dung hòa hay gặp là chọn ngày tốt theo tuổi chủ nhà, khấn báo thổ công trước khi đục phá, không xét Kim Lâu, Hoang Ốc.

Sửa chữa nhỏ, sơn sửa, thay nội thất

Sơn lại tường, lát lại sàn, thay cửa, làm lại bếp không đụng kết cấu thì đa phần không xét tuổi. Nhiều nhà chỉ chọn ngày bắt đầu, khấn một lời trước bàn thờ. Việc cần chú ý hơn là an toàn điện, an toàn khi làm trên cao và chuyện bụi, mùi sơn với trẻ nhỏ, người già.

Mua nhà xây sẵn

Mua nhà đã xây xong là nhận lại kết quả của người khác. Phần lớn sách không xét Kim Lâu, Hoang Ốc trong trường hợp này. Thứ nên xem là ngày về nhà mới, ngày làm lễ nhập trạch, và đặc biệt là pháp lý, kết cấu, thấm dột của chính căn nhà. Đó là những thứ ảnh hưởng thật tới cuộc sống.

Mua căn hộ chung cư

Căn hộ do chủ đầu tư xây, người mua không động thổ. Vì vậy gần như không ai xét Hoang Ốc khi mua căn hộ. Nhiều gia đình vẫn xem ngày nhận nhà, ngày dọn về và làm lễ nhập trạch gọn trong căn hộ. Một số người xét Kim Lâu theo nghĩa rộng là năm làm việc lớn, nhưng đó là cách hiểu riêng.

Nhà dự án đang xây, mua trên giấy

Mua nhà hình thành trong tương lai, người mua không đứng ra xây. Nếu gia đình muốn, có thể chọn ngày ký hợp đồng, ngày nhận nhà. Còn việc xét tuổi Hoang Ốc thuộc về người đứng ra xây, tức chủ đầu tư, không phải người mua. Phần cần đọc kỹ hơn là hợp đồng, tiến độ, bảo lãnh.

Thuê nhà

Thuê nhà ở hay thuê mặt bằng kinh doanh không xét Kim Lâu, Hoang Ốc. Nhiều người chọn ngày dọn đến, thắp nén hương báo với thổ công nếu chủ nhà đồng ý. Lời nhắc thực tế là chụp lại hiện trạng nhà khi nhận, đọc kỹ hợp đồng về sửa chữa và trả cọc.

Xây nhà trên đất người khác hoặc đất chung

Xây trên đất của bố mẹ, đất chung của anh em là chuyện phổ biến ở quê. Về tuổi, thường xét người đứng ra làm nhà. Về giấy tờ, đây là trường hợp dễ phát sinh tranh chấp nhất, nên thỏa thuận bằng văn bản và hỏi cơ quan có thẩm quyền về thủ tục, thay vì chỉ dựa vào lời nói trong nhà.

Bảng tóm tắt từng trường hợp

Khi người lớn trong nhà muốn xét kỹ hơn

Có ông bà muốn xét tuổi cả khi mua căn hộ hay sửa nhỏ. Thay vì tranh luận, có thể chiều lòng bằng cách chọn ngày đẹp cho mốc quan trọng như ngày dọn về, nhờ ông bà thắp hương khấn báo. Cách này giữ được không khí êm ấm mà không ảnh hưởng tới kế hoạch.

Ghi lại mốc sửa chữa

Ghi ngày sửa chữa lớn, hạng mục, đơn vị thi công và bảo hành vào sổ gia đình. Sau này bán nhà, sửa tiếp hay xử lý thấm dột, có thông tin sẵn sẽ đỡ rất nhiều. Đây cũng là "phong thủy" thực tế nhất cho một ngôi nhà: biết rõ nó đã được làm gì.

Xây nhà thờ họ, nhà thờ tổ

Nhà thờ họ là công trình chung của cả dòng họ, việc xem tuổi thường theo tuổi trưởng họ hoặc người được họ cử đứng ra lo việc. Vì liên quan tới nhiều chi, nhiều đời, các họ thường bàn trong buổi họp họ, ghi biên bản việc chọn năm, chọn người đứng lễ, chọn ngày động thổ. Cách làm minh bạch giúp tránh những lời ra tiếng vào về sau.

Xây nhà xưởng, cửa hàng, công trình kinh doanh

Với nhà xưởng hay cửa hàng của hộ kinh doanh, nhiều chủ cơ sở vẫn xem ngày khởi công và tuổi chủ. Doanh nghiệp lớn có nhiều thành viên góp vốn thì thường chỉ chọn ngày làm lễ khởi công, không xét tuổi riêng ai. Phần cần chú ý hơn là giấy phép, phòng cháy chữa cháy và an toàn lao động, những thứ được kiểm tra thật.

Nhà ở vùng thường xuyên ngập, sạt lở

Ở nơi hay ngập hoặc có nguy cơ sạt lở, chuyện nâng nền, gia cố móng, làm tường chắn nên được ưu tiên hơn chuyện chờ năm tuổi. Nếu buộc phải sửa gấp sau một trận lũ, đừng vì tuổi chưa đẹp mà để căn nhà xuống cấp thêm. Có thể làm lễ báo cáo đơn giản rồi sửa ngay, còn việc lớn tính sau.

Làm lại mái, chống thấm sau mùa mưa

Thay mái tôn, đổ lại sàn mái, chống thấm là những việc nhiều nhà phải làm định kỳ. Đa phần không xét tuổi, chỉ chọn ngày nắng ráo để làm. Phần đáng lo là an toàn khi làm trên mái: dây an toàn, không làm khi trời mưa hay gió lớn, không để trẻ nhỏ leo theo thợ.

Tóm lại

Xét Kim Lâu, Hoang Ốc chủ yếu khi dựng nhà mới, phá đi xây lại hoặc cải tạo lớn. Sửa nhỏ, mua nhà xây sẵn, mua căn hộ, thuê nhà thường chỉ chọn ngày về ở. Phần quan trọng hơn luôn là pháp lý, kết cấu và an toàn thi công.

Gia đình dọn về nhà mới hay sửa xong nhà thường bày thêm một món trang trí mang ý nghĩa bình an, ví dụ hồ lô phong thủy đặt ở phòng khách hay đầu giường.

Câu hỏi thường gặp